Winkelmandje

COVID-19: een mentaal gezondheidsvirus

Bart Kloosterhuis

COVID-19: een mentaal gezondheidsvirus

Wat een ongelooflijk interessant wereldwijd ‘experiment’ maken we nu mee. Bij een gebrek aan een beter woord, noem ik het voor nu een experiment. Ik wil niet te negatief zijn over de huidige coronacrisis, of het te veel bagatelliseren. Voor veel mensen is het gewoon onwijs zwaar en voor een ander groot deel is het met een beetje mazzel een ‘ver-van-mijn-bedshow’.

Wat ik wel wil is het gesprek op gang brengen over hoe alle genomen maatregelen onze landelijke mentale gezondheid in de problemen gaat brengen...

Stille killer

Ik wil het hebben over de ‘stille killer’, namelijk onze mentale gezondheid. Bijna alle aandacht gaat nu naar de IC plekken, druk op de ziekenhuizen en ‘flattening the curve’. Maar veel te weinig gaat het gesprek over de gevolgen voor de mentale gezondheid, en het effect dat ‘social distancing’ en de andere maatregelen op veel mensen heeft.

Beeld je eens in dat je begin 2020 dacht: ik ga mijn droom waarmaken! Ik open een kroeg / restaurant / vul zelf je horeca-droom in. Een maand of twee later kan je tot en met 1 juni je deuren sluiten. Ja, er zijn hoopvolle initiatieven en er wordt hulp aangeboden door de staat, maar wat staan deze ondernemers onder een hoop stress!

1-0 voor het mentale gezondheidsvirus… 

En dan laat ik nu even alle werknemers buiten beschouwing. Maar als jij al jarenlang in de bediening of als (hulp)kok werkt, zoek dan nu maar eens een andere baan. Tuurlijk, dit is niet onmogelijk, maar je horeca cv hoef je niet uit te printen...

Je kan je wel indenken dat dit - in combinatie met de absurd hoge koop- en huurprijzen van woningen - maakt dat deze groep (vaak jongvolwassenen) ontzettend onder mentale druk staat op dit moment.

Onzekerheid over de toekomst. Angst. Stress. 

Depressie ligt op de loer

Depressiviteit door (dreigende) werkloosheid is een serieus probleem, maar daarvoor heeft de media maar weinig aandacht.   

Logisch - die willen voornamelijk dat je klikt of kijkt, en spelen dankzij slimme titels in op onze angsten en onzekerheden. Wist je dat alle mainstream media een immens hoge piek in hun omzet zien (en de lokale media eronder lijden)? Meer corona-nieuwsitems betekent meer omzet…

En dan heb ik het alleen nog maar over horeca-eigenaren en hun personeel. Maar wat dacht je dat ‘social distancing’ allemaal teweeg brengt bij volwassenen die van nature minder positief in het leven staan? 50% van ons geluk is GENETISCH bepaald. Een heel grote groep mensen in de leeftijd van 20 tot 60 jaar, die niet in de gevarenzone zitten als het om corona gaat, zitten WEL in de gevarenzone als het gaat om het ontwikkelen van depressieve klachten. 

Ik neem mijn broer als voorbeeld. We hebben nu meer contact, maar bellen of FaceTimen is toch echt wat anders dan elkaar een knuffel geven. Doordeweeks staat hij voor de klas. Hij mist de directe sociale interactie met zijn leerlingen enorm. Lesgeven is voor voor hem een belangrijke vorm van zingeving. 

We zijn kuddedieren en worden gelukkiger van sociaal contact. Elkaar forceren tot isolement is gevaarlijk voor de groep mensen met depressieve neigingen. 

Lege bioscopen en cafés zijn niet alleen vervelend voor de mensen die daar werken, maar ook voor de mensen zonder partner of met een verhoogd risico tot depressiviteit. Leuke uitjes zijn niet meer mogelijk. Tuurlijk, met creativiteit kom je een eind. Maar Netflixen is niet hetzelfde als met een vriend of vriendin een film pakken in de bioscoop.

En wat dacht je van de opa’s en oma’s, en de papa’s en mama’s van 70-plus. Wat voor impact heeft het op deze groep om hun kleinkinderen en/of kinderen maanden niet te zien? Berichten van ouderen die zich eenzaam voelen, of die zelfs eerder euthanasie willen plegen omdat niet alleen hun gezondheid, maar ook hun zingeving ze in de steek laat. 

Ik vermoed dat het aantal zelfmoordpogingen en het aantal mensen dat om euthanasie vraagt, de komende jaren gaat pieken. Dan vraag ik me toch af: zijn de maatregelen die we nu nemen ook voor de lange termijn de juiste? Verruilen we niet zonder dat we het doorhebben de levens van vele dertigers, veertigers en vijftigers voor de kwetsbare groep ouderen die nu het meeste gevaar lopen om besmet te raken met het coronavirus? Ik heb het antwoord niet. Ik ben geen arts en ook geen psycholoog. Wel vind ik het stof tot nadenken.

Food for thought

Met creativiteit kom je een heel eind. Persoonlijk vind ik het mooi om te zien hoe mensen hun best doen om betekenisvolle online connectie te ervaren en zo ‘social distancing’ te lijf gaan. Ook merk ik dat het spelen van offline-spelletjes, zoals onze Vertellis-vragenkaartspellen, het ook ONLINE erg goed doen! De behoefte aan diepgaande gesprekken en connectie (ook online!) is universeel.

Daarnaast kent het thuis zitten ook voordelen: een stuk minder prikkels. Even niet hoeven reizen van en naar werk. Geen overvolle agenda’s. Meer tijd voor je gezin en voor je eigen gedachten. Dit laatste merken wij van Vertellis door de sterk toegenomen vraag naar ons zelfreflectie-dagboek ‘Vertellis Chapters’ (we hadden de afgelopen maand 1600 orders in de wacht… maar inmiddels zijn de boeken weer op voorraad!). Dit is dan weer heel positief voor je mentale gezondheid.

Helaas denk ik dat dit voor veel mensen niet genoeg zal zijn.

Ik zou graag zien dat we meer aandacht gaan besteden aan onze mentale gezondheid. De ‘intelligente lockdown’ en de helden in de gezondheidszorg steunen door thuis te blijven moeten we zeker zoveel mogelijk doen. Maar laten we ook nadenken welke ‘intelligente’ acties we kunnen doen voor onze mentale gezondheid.

Zoals ik het nu ervaar is corona de ‘ster’, en krijgt het alle aandacht. Maar het mentale gezondheidsvirus zou wel eens de grootste killer op de lange termijn kunnen worden... 

Ik hoop dat dit bericht inspireert om het gesprek hierover nog meer op gang te brengen!

Bart


0 reacties


Laat een reactie achter

Opmerkingen moeten worden goedgekeurd voordat ze worden geplaatst